Nostalgisch
Nog steeds ruik je chocola aan het Spaarne

Nostalgisch omdat het een oud en zeker fraai
en tot de verbeelding sprekend ontwerp is,

Maar is het op de keeper beschouwd ook werkelijk mooi,
zo'n groot reclamebord dat met lange steunijzers
bovenop historische gevels is bevestigd?
Zo stilletjes heb ik het vermoeden dat het niet
gemakkelijk is om in onze tijd toestemming te krijgen,
als je zo'n reclame-uiting in de historische
Haarlemse binnenstad op je dak wilt zetten.
Maar, dat daar gelaten, vind ook ik het
een beetje jammer dat zo'n bord verdwijnt.
Haarlem kent meer van zulke oude reclames
die dreigen te verdwijnen of al verdwenen zijn.
Zoals het pastillemannetje van Droste bijvoorbeeld.
Allereerst is het natuurlijk ook een geweldige vondst
geweest om een verpleegster als beeldmerk te nemen.
Dat suggereert de heilzame werking die er van cacao uit gaat.
De vertrouwde en zekere blik van de klassiek geklede
verpleegkundige laat er geen twijfel over bestaan:
Droste's Cacao is goed voor u, het is gezond.Dat cacao gezond is,
weet Droste in de jaren twintig uit te dragen
door tweevoudig wereldkampioen Jaap Eden model te laten
staan voor de dan gelanceerde 'Sportchocolade'.
Jaap was wereldkampioen schaatsen Ún wielrennen,
als daar als doping geen warme chocolademelk van
Droste cacao aan te pas gekomen is,
dan weet ik het ook niet meer. Maar al rond 1923 wordt gekozen
voor een beeldmerk naast de vertrouwde verpleegster.
Jan Wiegman,geboren.11-02-1884 te Zwolle
Overleden. 20-09-1963 te Heemstede huisontwerper voor Droste

komt dan met zijn vrolijke mannetje,
dat gebaseerd is op de Droste flik,

of zoals de Haarlemse chocoladefabriek aan het Spaarne
het liever deftiger zei: de chocolade pastille.
Maar lang blijft Wiegmans mannetje niet,
het wat frivole ventje met de punthoed zwierig afgenomen,
blijkt voor een krachtige reclame te fragiel.
Daarom is het niet Wiegmans ontwerp
dat bekend wordt bij een breed publiek,

Maar het pastillemannetje waarmee de
rane grafisch ontwerper Cassandre in 1931 komt.


Droste wilde een strak en modern
ontwerp, dat naast de niet weg te denken
verpleegster voor de cacao voortaan de
chocolade pastilles aanprijst. Cassandre,
pseudoniem voor Adolphe Mouron,
gaat uit van het ontwerp van Jan Wiegman,
maar tekent een veel gestileerder mannetje,
dat ook gemakkelijk andere houdingen kan aannemen.
Arm ontwerp van Wiegman, in de zomer van 1931 wordt zijn
frivole mannetje in een reusachtige afmeting
bovenop het dak van het hoofdgebouw van de
chocoladefabriek gezet als lokkende lichtreclame,
die de treinreizigers van en naar Amsterdam vriendelijk toelacht.
Maar al een jaar later wordt het ontwerp
vervangen door het nieuwe flikkenmannetje
dat veel strakker in zijn vel zit. Op het dak van de oude Drostefabriek,
een ontwerp van de Haarlemse architect J.J. van Noppen,
steekt nog een ijzeren staketsel omhoog waaraan het Drostemannetje,
acht meter hoog en met een gewicht van tweeduizend kilo,
tot in 1988 de Haarlemse bevolking uitnodigde om toch vooral eens van die
heerlijke chocolade te komen proeven. Waar het beeld gebleven is?
Het zal wel op de schroothoop terecht gekomen zijn.
Zo af en toe kom ik iemand tegen die zegt
te weten dat het Drostemannetje nog in leven is,
maar waar het dan te vinden is,
daarop blijft het antwoord onduidelijk zweven.
Maar wie weet,
ligt het toch nog ergens veilig opgeborgen
en is het weer in ere te herstellen.
Er is vast wel een aardige plek te bedenken.
Niet waar het ooit stond,
dat schept alleen maar verwarring.
Want het ruikt nog steeds naar chocola in Haarlem,
maar Dutch Cocoa, dat nu op de plek van Droste zit,
maakt alleen cacaoboter en cacaopoeder.
maar helaas ook Dutch Cacoa is niet meer in Haarlem
ze zijn oktober 2004 vehuisd naar een nieuwe fabriek in amsterdam
de geur van chocola zal nu ook wel verdwijnen uit Haarlem.